Sommige wijnen worden na openen lekkerder doordat contact met zuurstof aroma's vrijmaakt en een jonge, krachtige wijn zachter en toegankelijker kan doen overkomen. Maar te veel zuurstof kan wijn uiteindelijk juist doen achteruitgaan.
Je opent een fles rode wijn en neemt meteen een eerste slok. De wijn lijkt stevig, gesloten of wat stroef.
Een uur later proef je opnieuw.
Plots ruik je meer fruit, kruiden en andere aroma's en lijkt de wijn zachter geworden.
Dat is geen verbeelding. Zuurstof speelt een belangrijke rol in hoe wijn zich na het openen ontwikkelt.
Wat doet zuurstof met wijn?
Vanaf het moment dat een fles wordt geopend, komt de wijn in contact met lucht.
Dat kan ervoor zorgen dat aroma's die aanvankelijk gesloten lijken beter naar voren komen. Vooral bij jonge en geconcentreerde wijnen kan het bouquet zich na enige tijd duidelijker ontwikkelen.
Fruit, kruiden, houttonen en andere geuren worden makkelijker waarneembaar.
Ook de structuur van de wijn kan zachter overkomen. Stevige tannines voelen na enige tijd soms minder hard of stroef aan.
Waarom heeft vooral jonge rode wijn baat bij lucht?
Jonge rode wijn kan veel fruit, tannine en concentratie bevatten.
Druiven als Cabernet Sauvignon, Syrah, Malbec, Nebbiolo en Tempranillo leveren regelmatig wijnen die in hun jeugd behoorlijk stevig kunnen zijn.
Een halfuur tot een uur lucht kan ervoor zorgen dat zo'n wijn toegankelijker wordt.
Zeer krachtige exemplaren kunnen soms nog langer profiteren van beluchting.
Daarom is het interessant om een jonge rode wijn niet meteen volledig te beoordelen op de eerste slok.
Bekijk ook: rode wijn, Cabernet Sauvignon, Syrah.
Waarom smaakt wijn na een uur soms zachter?
Bij een pas geopende krachtige wijn kunnen tannines sterk aanwezig zijn. Dat is het droge of stroeve gevoel dat je bijvoorbeeld ook krijgt van sterke zwarte thee.
Door de wijn te laten ademen verandert de totale geur- en smaakbeleving. Het fruit wordt duidelijker, aroma's openen zich en de tannines kunnen daardoor minder dominant overkomen.
Het resultaat is vaak een wijn die ronder en evenwichtiger lijkt.
Dat betekent overigens niet dat iedere wijn na exact één uur op zijn best is. Sommige wijnen openen al na tien minuten, terwijl andere na twee uur nog blijven evolueren.
Is alleen de kurk uit de fles halen voldoende?
Een fles openen en de kurk eruit halen geeft de wijn wel wat contact met zuurstof, maar het oppervlak bovenaan de fles is erg klein.
Wil je een krachtige wijn sneller laten openen, dan werkt schenken in een brede karaf veel beter.
Ook een ruim wijnglas helpt.
Wanneer je de wijn in het glas walst, vergroot je tijdelijk het oppervlak dat met lucht in contact komt en komen aromatische stoffen sneller vrij.
Daarom kan een wijn zelfs tijdens één glas merkbaar veranderen.
Welke wijn kun je het beste laten ademen?
Vooral jonge en krachtige rode wijnen zijn geschikte kandidaten.
Denk bijvoorbeeld aan:
Cabernet Sauvignon
Vaak stevig gestructureerd, met donkere fruitaroma's en tannine. Jonge Cabernet kan duidelijk profiteren van lucht.
Syrah
Kan na beluchting meer aroma's van donker fruit, peper en kruiden laten zien.
Rode blends
Bij geconcentreerde blends kunnen de verschillende aroma's na wat lucht beter samenkomen en harmonieuzer overkomen.
Andere krachtige druiven zoals Malbec, Nebbiolo en Tempranillo kunnen eveneens baat hebben bij beluchting.
Bezoek ook: Cabernet Sauvignon, Syrah, rode wijn.
Wordt iedere wijn beter door zuurstof?
Nee.
Zuurstof is zowel vriend als vijand van wijn.
Bij jonge, krachtige wijn kan een beperkte hoeveelheid zuurstof positief zijn. Maar wanneer wijn te lang met lucht in contact staat, begint oxidatie de frisse aroma's juist af te breken.
De wijn kan dan vlakker worden, zijn fruit verliezen en uiteindelijk oxidatieve aroma's ontwikkelen.
Vooral oudere en delicate wijnen kunnen snel achteruitgaan wanneer ze te lang worden belucht.
Moet oude wijn ook een uur openstaan?
Niet noodzakelijk. Bij oude wijn is juist voorzichtigheid geboden.
Een gerijpte wijn kan onmiddellijk na het openen prachtig zijn en vervolgens relatief snel achteruitgaan.
Oude wijn wordt soms gedecanteerd om bezinksel van de wijn te scheiden, maar dat betekent niet automatisch dat hij urenlang lucht nodig heeft.
Bij twijfel is het veiliger de wijn in het glas te laten evolueren en regelmatig opnieuw te proeven.
Hoe weet je wanneer een wijn genoeg lucht heeft gehad?
Proeven is belangrijker dan de klok.
Proef de wijn onmiddellijk na het openen en vervolgens opnieuw na ongeveer twintig tot dertig minuten.
Wanneer de wijn opener gaat ruiken, het fruit duidelijker wordt en de structuur aangenamer aanvoelt, heeft de lucht zijn werk gedaan.
Blijft de wijn gesloten, geef hem dan wat langer.
Merk je dat fruit en frisheid juist beginnen af te nemen, dan heeft de wijn waarschijnlijk voldoende of zelfs te veel zuurstof gekregen.
Wat is het verschil tussen wijn laten ademen en decanteren?
Wijn laten ademen betekent simpelweg dat wijn in contact komt met lucht.
Decanteren is de wijn overschenken in een andere houder, meestal een karaf.
Door een jonge wijn in een brede karaf te schenken, vergroot je het contact met zuurstof sterk en kan de wijn sneller openen.
Bij oude wijn heeft decanteren vaak een ander doel: het scheiden van de heldere wijn en het bezinksel dat zich tijdens het bewaren in de fles heeft gevormd.
Lees ook: Hoe lang moet wijn ademen? en Welke wijn moet je decanteren?
Probeer het zelf met één fles
Wil je zelf ervaren wat zuurstof met wijn doet?
Kies een krachtige jonge rode wijn en schenk direct na het openen een klein glas in.
Proef opnieuw na ongeveer dertig minuten en vervolgens na een uur.
Let niet alleen op de smaak, maar vooral op de geur.
Is het fruit duidelijker geworden? Ruik je meer kruiden? Voelt de wijn zachter aan?
Bij sommige wijnen is het verschil subtiel. Bij andere kan het verrassend groot zijn.
Tijd en zuurstof kunnen een goede wijn niet beter maken dan hij is, maar ze kunnen hem wel helpen om meer van zichzelf te laten zien.
Bezoek ook: rode wijn, Cabernet Sauvignon, Syrah
